Künye Rss Siteme Ekle İletişim
GÜNDEM 1. SAYFA VİDEO-HABER EKONOMİ SPOR EĞİTİM KÜLTÜR SANAT TEKNOLOJİ KADIN AİLE YEREL
Ana Sayfa > EĞİTİM > Ramazan Ayı İle İlgili Bilgiler
Ramazan Ayı İle İlgili Bilgiler
...
29-05-2019 11:34
EĞİTİM
0 Yorum
447 Okunma
Haberi Yazdır
Ra­ma­zan­da iftar sof­ra­la­rı­mı­zın vaz­ge­çil­mez tatlı yi­ye­ce­ği hurma mey­ve­si­ni veren Hurma bit­ki­si, Pal­mi­ye­gil­ler'den­dir. iki yüz kadar çe­şi­di bu­lu­nan ve ana­yur­du Kuzey Af­ri­ka ile Arap Ya­rı­ma­da­sı olan hurma ağaç­la­rı, gü­nü­müz­de Ak­de­niz Ak­de­niz dün­ya­nın en büyük iç de­ni­zi­dir. Ku­ze­yin­de Av­ru­pa, gü­ne­yin­de Af­ri­ka, do­ğu­sun­da Asya'nın yer alır.
Ça­nak­ka­le Bo­ğa­zı ile Mar­ma­ra De­ni­zi­ne bu­ra­dan İstan­bul Bo­ğa­zı ile Ka­ra­de­niz'e, Ce­be­li­ta­rık Bo­ğa­zı ile Atlas Ok­ya­nu­su­na, Sü­veyş Ka­na­lı ile Kı­zıl­de­niz'e, do­la­yı­sıy­la Hind Ok­ya­nu­su­na bağ­la­nır. Yü­zöl­çü­mü 2.971.000 ki­lo­met­re­ka­re­dir. Ba­tı­dan do­ğu­ya uzun­lu­ğu 3755 km, ku­zey­den gü­ne­ye ge­niş­li­ği 741 ki­lo­met­re­dir. Düz­gün bir de­rin­li­ğe sahip olup, or­ta­la­ma de­rin­li­ği 1400 met­re­dir.
Tümü: http://​www.​turkcebilgi.​com/​akdeniz hav­za­sı­nın gü­ne­yi, Or­ta­do­ğu, Ka­li­for­ni­ya ve Avust­ral­ya ile ül­ke­miz­de Ege ve özel­lik­le Ak­de­niz böl­ge­mi­zin kıyı şe­ri­din­de ye­tiş­ti­ril­mek­te­dir. Ay­rı­ca, ül­ke­miz­de ye­ti­şen Datça (Girit) hur­ma­sı ve Göl­köy hur­ma­sı adlı iki alt türü bu­lun­mak­ta­dır. Bu iki türün mey­ve­le­ri Arap hur 15-24 m. kadar boy­la­nan hurma ağa­cı­nın dalı ol­ma­yan yalın göv­de­si­nin ka­lın­lı­ğı 30 cm'yi geçer. Di­bin­den piç­ler çı­ka­ran ağa­cın sert, gri- yeşil renk­li ve gös­te­riş­li bi­le­şik yap­rak­la­rı­nın uzun­lu­ğu, ağa­cın bü­yük­lü­ğü­ne göre 2-4 m. ara­sın­da de­ği­şir.
Ağa­cın üst kıs­mın­da, her yap­rak kol­tu­ğun­da bir to­mur­cuk yer alır. Bu to­mur­cuk­tan, başak ha­lin­de açan bir çiçek top­lu­lu­ğu doğar.
İki ev­cik­li olan hurma ağaç­la­rı­nın erkek çi­çek­le­ri dişi çi­çek­le­rin üze­ri­ne ge­ti­ri­lip sal­la­na­rak ya da erkek ve dişi çiçek açan hurma ağaç­la­rı bir­bi­ri­ne yakın di­ki­le­rek dişi çi­çek­le­rin döl­len­me­si sağ­la­nır. Döl­le­nen dişi çi­çek­ler­den, son­ba­ha­ra doğru 6 cm. uzun­luk­ta oval, sa­rı-tu­run­cu ya da koyu kır­mı­zı-kah­ve­ren­gi hurma mey­ve­le­ri olu­şur. Hurma, or­ta­sın­da za­rım­sı bir ka­buk­la sa­rı­lı tek çe­kir­dek ha­lin­de to­hu­mu bu­lu­nan çok tatlı etli ve bes­le­yi­ci bir mey­ve­dir. Taze ya da ku­ru­tul­muş ola­rak ye­nil­di­ği gibi pas­ta­cı­lık­ta da kul­la­nı­lır. Şe­ker­le­me­si ve şa­ra­bı ya­pı­lır. Bazı hurma çe­şit­le­ri daha az tat­lı­dır. Bun­la­rın, ku­ru­tu­lup öğü­tü­le­rek unu çı­ka­rı­lır.
Hurma İnsa­noğ­lu­nun ye­tiş­tir­di­ği en eski bitki çe­şit­le­rin­den biri. Babil’in en eski yer­li­le­ri Sü­mer­ler hur­ma­yı en azın­dan 5000 sene önce ilk defâ ye­tiş­tir­miş­ler­dir.
Kuzey Af­ri­ka ve Orta Doğu böl­ge­le­ri­nin eko­no­mi­sin­de çok es­ki­den beri büyük bir rol oynar. Ame­ri­ka’ya İspan­yol­lar ta­ra­fın­dan 19. yüz­yı­lın baş­la­rın­da ge­ti­ril­miş ve Mek­si­ka ci­vâ­rın­da ye­tiş­ti­ril­miş­tir. İlk defâ Basra Kör­fe­zin­de ye­tiş­ti­ril­di­ği tah­min edi­len hurma bit­ki­si yak­la­şık 18-24 m bo­yun­da­dır. Yap­rak­la­rı­nın bir kısmı yere doğru sar­kar ve bir kısmı da yu­ka­rı doğ­ru­dur.
Yap­rak­la­rı­nın uzun­luk­la­rı 6 m ci­va­rın­da­dır. Göv­de­le­ri dik­tir. Ta­ba­nın­dan bir­çok sür­gün verir. Yel­pa­ze olan yap­rak­la­rı­nın bü­yük­le­ri te­pe­de top­lan­mış­tır. Çi­çek­le­ri ek­se­ri­yâ tek cins­li­dir. Başak ti­pin­de­ki çi­çek­le­ri “spata” adı ve­ri­len büyük yap­rak­lar­la çev­re­len­miş­tir.
Göv­de­sin­de yap­rak­lar ge­nel­lik­le toplu ola­rak bu­lu­nur.
Küçük sarı çi­çek­le­ri toplu hâlde açar­lar. Fark­lı cin­si­yet­li çi­çek­ler ayrı ağaç­lar­da ye­ti­şir. Dişi çi­çek­ler za­man­la tek to­hum­lu mey­ve­le­re dö­nü­şür­ler. Mey­ve­le­ri sa­rım­sı kahve renk­li, dış kabuk sa­rım­sı­dır. Orta kısım etli ve şeker ba­kı­mın­dan zen­gin­dir. Tohum si­lin­di­rik, sert ve bir yüzü bo­yun­ca­de­rin oluk­lu­dur.
Kul­la­nıl­dı­ğı yer­ler Bu bit­ki­nin mey­ve­sin­den, özün­den, ağa­cın­dan ve yap­rak­la­rın­dan fark­lı çe­şit­te fay­da­la­nı­lır. Hur­ma­nın mey­ve­si tatlı ve bes­le­yi­ci­dir. Yak­la­şık % 20 nem ih­ti­vâ eden tâze hur­ma­lar­da % 60-65 şeker ve % 2 pro­te­in var­dır. Ku­ru­muş hur­ma­lar­da şeker oranı % 75-85 ci­vâ­rın­da­dır. Bir diğer hurma çe­şi­di olan Pho­emx syl­vest­ris’ten hurma şe­ke­ri elde edi­lir. Hurma, mi­ni­mum sı­cak­lık de­re­ce­si -7°C olan her çeşit tro­pik ve tro­pi­kal­tı ik­lim­de ye­tiş­ti­ri­le­bi­lir. Fakat ve­rim­li bir mah­sûl elde etmek için, uzun sıcak mev­sim­le­re ih­ti­yaç var­dır. Ay­rı­ca mey­ve­nin ol­gun­laşması es­nâ­sın­da çok az veya hiç yağ­mur­yağ­ma­ma­lı­dır.
Bu se­bep­ten çöl arâ­zi­le­ri uy­gun­dur. Hurma, bir­çok top­rak çe­şi­din­de yük­sek tuz ora­nın­dan et­ki­len­mez. Fakat, yük­sek verim için az tuzlu, su­lan­mış top­rak­lar ter­cih edi­lir. Hur­ma­lar tohum veya fi­dan­la ye­tiş­ti­ri­lir. Ve­ri­mi ço­ğalt­mak, arzu edi­len çe­şi­di elde etmek ve meyve ver­me­yen erkek bit­ki­le­rin sa­yı­sı­nı sı­nır­la­mak için fi­dan­la ye­tiş­tir­me ter­cih edi­lir. Hur­ma­la­rın 1000’in Hurma hak­kın­da bil­me­dik­le­ri­miz..
üze­rin­de çe­şi­di ol­mak­la be­râ­ber, mey­ve­ler ge­nel­lik­le, yu­mu­şak, yarı kuru ve kuru olmak üzere üç çe­şi­de ay­rı­lır. Hurma ye­tiş­tir­me­de sun’î toz­laş­tır­ma yay­gın bir­şe­kil­dir. Irak, dün­yâ­nın en büyük hurma üre­ti­ci­si­dir.
Irak’ın üre­ti­mi­nin yak­la­şık ya­rı­sı Şat­tü­la­rap böl­ge­sin­den elde edi­lir. Bu bölge hurma ye­tiş­tir­mek için her türlü şarta sâ­hip­tir. Diğer büyük üre­ti­ci­ler, İran, Suudi Ara­bis­tan-Ce­zâ­yir, Libya, Pa­kis­tan, Fas, Tunus ve Sudan’dır. Mem­le­ke­ti­miz­de Pho­enix decty­li­fe­ra türü ör­nek­le­ri azdır. Buna kar­şı­lık Pho­enix ca­na­ri­en­sis daha çok ye­tiş­ti­ril­mek­te­dir. Gövde ta­ba­nın­da sür­gün­ler ver­me­si ve to­hum­la­rın daha kısa ve şiş­kin oluşu ile ayırt edi­lir. Batı ve Güney Ana­do­lu ve Ak­de­niz böl­ge­sin­de ye­tiş­ti­ril­mek­te­dir.
Mem­le­ke­ti­miz­de ye­ti­şen­le­rin hurma mey­ve­le­ri­nin gıdâ ba­kı­mın­dan önemi yok­tur, daha çok gölge ve­ri­ci ola­rak kul­la­nı­lır. Hurma, dî­ni­miz­de de önem­li bir yere sâ­hip­tir. Pey­gam­be­ri­miz sal­lal­la­hü aley­hi ve sel­lem hurma ile iftar eder­di. Bir ha­dîs-i şe­rif­te şöyle bu­yur­du:
“Oruç­lu olan kimse, hurma ile iftar etsin! Çünkü hurma be­re­ket­li­dir.” Hur­ma­nın be­re­ket­li ol­ma­sı, şöy­le­dir ki, onun ağa­cı­na “Nahle” denir. Bu ağa­cın ya­ra­dı­lı­şın­da, top­lu­luk ve adâ­let var­dır. İnsa­nın ya­ra­dı­lı­şı da böy­le­dir. Pey­gam­ber efen­di­miz Nahle ağa­cı­na, Âde­mo­ğul­la­rı­nın ha­la­sı­dır dedi. “Ha­la­nız olan nah­le­ye saygı gös­te­ri­niz! Çünkü bu ağaç, Âdem aley­his­se­lâ­mın ça­mu­run­dan kalan ar­tık­tan ya­ra­tıl­mış­tır.” bu­yur­du. Bunun için, Nah­le­nin mey­ve­si olan hurma yi­yin­ce, in­sa­nın par­ça­sı, do­ku­su olur. Böy­le­ce, hur­ma­da bu­lu­nan her şey in­sa­na da ak­ta­rıl­mış olur. Pey­gam­be­ri­miz sal­lal­la­hü aley­hi ve sel­lem başka bir ha­dî­si şe­rî­fin­de de; “Mü’minin sa­hu­ru­nun hurma ile ol­ma­sı, ne gü­zel­dir.” bu­yur­muş­tur.

Etiketler :
Ramazan Ayı İle İlgili Bilgiler -
YORUM YAZ
Künye Sık Kullanılanlara Ekle Giriş Sayfam Yap Rss - Xml Siteme Ekle İletişim
Sitemiz sadece internet üzerinden yayın yapmaktadır.
Tüm hakları saklıdır. İzinsiz ve kaynak gösterilmeden alıntı yapılamaz.
2011
© Bandırma Yaşam Gazetesi - Bandırma ve Bölgenin Güçlü Sesi bandırma haberleri bandırma gazete bandırmadan haberler
Kodlama : Networkbil.net